بازی دوگانه امریکا در نشست دوحه

متیو میلر؛ سخنگوی وزارت خارجه امریکا، روز چهارشنبه، ۶ سرطان، گفت که توماس وست؛ نماینده ویژه این کشور در امور افغانستان و رینا امیری؛ نماینده ویژه در امور زنان افغانستان، از اشتراک کنندگان نشست سوم دوحه خواهند بود.

 

میلر افزوده که این دو نماینده پس از حصول اطمینان از تعامل معنادار با زنان و جامعه مدنی افغانستان در نشست دوحه، آماده اشتراک شدند.

 

او تاکید کرده است که امریکا در این نشست به طالبان فشار می‌آورد تا به تعهدات خود در «توافق‌نامه دوحه» عمل کنند.

 

رینا امیری؛ نماینده ویژه امریکا در امور زنان افغانستان یک روز قبل گفته بود که هرگونه گفتگو بدون زنان در مورد آینده افغانستان، راه‌حل و ثبات این کشور را تضمین نمی‌کند.

 

سومین دور نشست دوحه تا سه روز دیگر با حضور طالبان و نماینده‌‌گان ویژه ۲۷ کشور درباره افغانستان در قطر برگزار می‌شود.

 

نمایندگان ویژه امریکا در حالی از اعلام آمادگی برای شرکت در این نشست خبر داده اند که تا همین اواخر مشخص نبود که آیا امریکا اصولاً در این نشست شرکت می‌کند یا نه. 

 

این در حالی است که منتقدان نشست دوحه این نشست را اساساً یک روند امریکایی می‌ دانند و می‌ گویند که امریکا در نظر دارد با برگزاری این روند بخش‌ های باقیمانده توافقنامه استعماری خود با طالبان را به اجرا درآورد.

 

در نقطه مقابل نیز طالبان انتظار دارند که نمایندگان با صلاحیت امریکا با شرکت در نشست دوحه مسیر شناسایی رسمی این رژیم از سوی جامعه بین‌ المللی را هموار سازند، دارایی‌ های بلوکه شده بانکی افغانستان آزاد و تحریم‌ های جهانی علیه رهبران طالبان از میان برداشته شود.

 

با این حال و علی رغم اعلام شرکت توماس وست و رینا امیری نمایندگان ویژه امریکا در امور افغانستان در نشست دوحه، کارشناسان می‌ گویند که هنوز امیدهای اندکی وجود دارد که این نشست انتظارات طالبان در زمینه‌ های پیشگفته را برآورده کند.

 

حداقل انتظار طالبان از نشست سوم دوحه کسب مشوق‌ های اقتصادی از سوی شرکت کنندگان به ویژه امریکا و کشورهای عربی متحد آن و آزادی پول‌ های بلوکه شده افغانستان است.

 

از جانب دیگر اما امریکا با اعزام رینا امیری به نشست دوحه تلاش می‌ کند تا با کارت حقوق بشر طالبان را تحت فشار مضاعف قرار دهد و سیاست‌ های زن ستیزانه و ضد حقوق بشری این گروه را به چالش بکشد تا امتیاز بگیرد.

 

در همین راستا به باور کارشناسان اکثر مخالفت‌ ها، اعتراضات و واکنش‌ های گسترده‌ ای که در سطح بین‌ المللی از سوی فعالان حقوق بشر، سازمان‌ های جهانی و مدافعان حقوق زن در داخل و خارج از افغانستان درباره غیبت زنان در نشست دوحه ابراز شده نیز از حمایت ضمنی امریکا برخوردار است.

 

امریکا با این اقدامات در تلاش است تا فشارها بر طالبان را افزایش دهد، از این گروه به نفع اهداف خود امتیاز بگیرد و یا دست کم انتظارات طالبان برای کسب امتیازات مضاعف از نشست سوم دوحه را به حداقل ممکن کاهش دهد.

 

حتی به باور گروهی از ناظران برگزاری نشست ویانا با حضور گسترده طیف متنوعی از مخالفان طالبان اعم از جریان‌ های سیاسی، گروه‌ های شبه نظامی، فعالان مدنی و نمایندگان زن نیز از حمایت امریکا برخوردار بود و دیدار مقامات امریکایی و اروپایی با شماری از شرکت کنندگان نشست ویانا نیز این موضوع را تایید می‌ کند.

 

با توجه به این واقعیت‌ ها امریکا در حال یک بازی دوگانه، مزورانه و بسیار پیچیده در حاشیه سوم نشست دوحه است و حضور طالبان در این نشست ابعاد این بازی را پیچیده‌ تر کرده است؛ زیرا امریکا نمی‌ خواهد به طالبان امتیاز بدهد و از آن سو نیز حاضر نیست امتیازات مورد نظر خود از نشست دوحه از جمله انحراف گرایش‌ های منطقه ای طالبان به سمت قدرت‌ های فرامنطقه‌ ای و تضعیف نقش کشورهای متخاصم با امریکا در معادلات افغانستان را از دست بدهد.

 

محمدرضا امینی - جمهور